Verwarming op 19 graden is achterhaald, dit is de werkelijk ideale en meer ecologische temperatuur

Nu de winter nadert en energierekeningen pieken, kraakt de heilige 19-gradenregel onder de druk van modern geïsoleerde huizen en slimme thermostaten, maar waar ligt vandaag de juiste standknop tussen comfort en klimaatwinst?

Hoe warm moet het binnenshuis eigenlijk zijn, een vraag die elk najaar weer oplaait. Een norm uit de jaren zeventig heeft lang de toon gezet, maar energiedeskundigen plaatsen daar nu stevige kanttekeningen bij. Met moderne isolatie, betere ventilatie en slimme aansturing verschuift het evenwicht tussen comfort en verbruik, niet elke ruimte vraagt om dezelfde aanpak. De discussie raakt portemonnee en klimaat, en dwingt tot preciezer kijken dan één gemiddeld getal.

De 19 graden-norm stamt uit de jaren 70

Op talloze Nederlandse thermostaten knippert in november hetzelfde getal: 19°C. die norm ontstond in de jaren 70, toen slecht geïsoleerde woningen en logge ketels veel gas slurpten en elke graad direct voelbaar was in de portemonnee. het was een economische maatstaf, geen natuurwet.

dat perspectief schuift op, zegt Nick Barber, expert in energetische efficiëntie. moderne gevelisolatie, HR-ketels, warmtepompen en balansventilatie houden warmte langer vast en verdelen die gelijkmatiger. daardoor ontstaat ruimte voor een flexibel temperatuurregime dat comfort, gezondheid en verbruik beter uitbalanceert dan 1 vaste waarde.

Niet elke ruimte vraagt dezelfde temperatuur

kamers hebben verschillende functies en warmtevraag. wat aan tafel prettig voelt, kan in bed te warm zijn. Barber benadrukt dat comfort én besparen samengaan zodra je per ruimte stuurt.

  • Woonkamer: 20°C als evenwicht tussen comfort en verbruik.
  • Slaapkamer: 16–18°C bevordert diepe slaap en beperkt onnodig stoken.
  • Badkamer: 22°C tegen koude rillingen en condens na het douchen.
  • Gangen: 17°C volstaat in ruimtes waar je kort verblijft.

zo vermijd je dat je het hele huis opwarmt voor een paar vierkante meter gebruik. minder oververhitting betekent minder warmteverlies via muren, dak en ventilatie.

Slimme thermostaten blijven geld besparen

met zoneverwarming en slimme thermostaten stel je per ruimte tijdschema’s en temperaturen in. deze systemen herkennen patronen, houden rekening met het weer en schakelen af als er niemand thuis is.

huishoudens zien daardoor structureel lagere meterstanden, vaak tot 15 procent. bovendien dalen stookkosten precies waar het telt: op uren dat je niet thuis bent of slaapt. een slim model kost rond 100–1.300 euro, maar de terugverdientijd blijft kort door minder draaiuren en een gelijkmatiger stooklijn.

Leefgewoontes en isolatie beïnvloeden je energierekening

gedrag weegt zwaarder dan je denkt. 1 graad lager levert al snel 6–7 procent op jaarbasis op, maar alleen als deuren dicht blijven en radiatoren niet worden afgeschermd door meubels of gordijnen. trek een trui aan, zet de nachtverlaging aan en ventileer kort en krachtig om vocht en daarmee het warmteverlies te beperken.

de isolatiestatus van je huis blijft beslissend. zonder kierdichting en dak- of spouwisolatie ontsnapt warmte, hoe slim je ook regelt. tochtstrips, radiatorfolie en het inregelen van je installatie zijn relatief kleine ingrepen; grotere stappen zoals spouwmuurisolatie of HR++-glas verhogen zowel comfort als woningwaarde. je merkt het meteen in een stabielere binnentemperatuur én een rustiger ketel of warmtepomp.

 

Eline van Aken
Geschreven door Eline van Aken

Eline van Aken is lifestyle-redactrice met een focus op wonen, dagelijkse tips en huiselijk comfort. Ze schrijft over praktische oplossingen, interieurideeën en trends die het leven thuis eenvoudiger en aangenamer maken.